Kapadokya Tarihçesi

Kapadokya Bölgesi, bugünkü Nevşehir, Kayseri, Aksaray, Niğde ve Kırşehir illerini kapsamaktadır.

Milyonlarca yıl önce Erciyes, Hasandağı ve Güllüdağ’ın püskürttüğü lavlar sonucu oluşmuştur.

Kapadokya’da insan yerleşimi çok eskiye dayanır. Bölgedeki mağaralarda binlerce yıl öncesine ait izler bulunmuştur. M.Ö. 2000 li yıllarda bölge Hitit İmparatorluğu’nun önemli bir parçasıydı. Hatta “güzel atlar ülkesi” anlamına gelen “Katpatuka” isminin de Hititçe kökenli olabiliceği rivayet edilir. Hitit İmparatorluğu Kapadokya’da yüzyıllar boyunca kalıcı bir etki bıraktı. Askeri hünerleri ve diplomatik becerileriyle tanınan Hititler, mimari dehalarıyla  etkileyici kaleler, saraylar ve tapınaklar inşa ettiler. Uygarlıklarının stratejik konumu, doğu ile batıyı birbirine bağlayan ticaret yolları kurmalarına olanak tanıdı, bu da bölgede kültürel alışverişi ve ekonomik refahı kolaylaştırdı.

Hititlerin ardından bölge Frigler, Persler (Ahamenişler) ve ardından Makedonya Kralı Büyük İskender’in etkisi altına girmiştir. Pers döneminde  “Satraplık” yani eyalet olarak yönetilmiştir. M.Ö. 1. yüzyıldan itibaren Kapadokya Roma İmparatorluğu’nun bir eyaleti olmuş ve hıristiyanlığın yayılmasında önemli bir merkez haline gelmiştir. Bölgenin yumuşak tüf kayalarına oyulan kiliseleri, manastırları ve yer altı şehirleri (Derinkuyu, Kaymaklı, Özkonak vb.) bu döneme aittir. Hristiyanlar, Roma zulmünden kaçarak bu bölgede gizlenmiş ve ibadetlerini burada sürdürmüştür. Aziz Basileios (Kayserili Basil) ve Kapadokyalı diğer azizler Hristiyan teolojisinin gelişimine büyük katkı sağlamıştır.
1071 Malazgirt Zaferi’nden sonra bölge Selçuklu Türklerinin eline geçmiştir. Selçuklular döneminde Kapadokya, kervansaraylar ve ticaret yolları ile Anadolu’nun önemli bir ticaret merkezi haline gelmiştir (örneğin: Ağzıkarahan, Sultanhanı).
Osmanlı döneminde ise Kapadokya daha çok kırsal yerleşim olarak varlığını sürdürmüştür.

Cumhuriyetin ilanından sonra bölge, özellikle 20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren turizm açısından büyük bir değer kazandı. Bugün Kapadokya; peri bacaları, sıcak hava balonları, yer altı şehirleri, kaya otelleri ve tarihi dokusu ile Türkiye’nin en önemli turistik merkezlerinden biridir.

  • UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer almaktadır (Göreme Milli Parkı ve Kapadokya, 1985).